Onze wereld

Overheden aan zet om economie op andere manier te dynamiseren

Chief Economist  Koen De Leus en Philippe Gijsels, Chief Strategy Officer  gaven aan de verzamelde pers hun macro-economische vooruitzichten voor 2020. Ze constateren een verdere vertraging van de groei in de grootste economieën en vragen zich af of er niet beter naar een nieuwe remedies wordt gekeken om de negatieve effecten van de huidige deglobalisatieschok te bestrijden.

De verdere vertraging van de groei in de grootste economieën is volgens Koen De Leus en Philippe Gijsels het gevolg van het deglobaliseringdbeleid van de Amerikaanse president Donald Trump. Zijn toenemend protectionisme en verminderde internationale samenwerking heeft een ware schok teweeggebracht. Vooral Europa is - gegeven de grote afhankelijkheid van export en de zwakke interne vraag – het grootste slachtoffer van de globale groeivertraging.

Maar niet alleen Europa kreunt onder de toegenomen onzekerheid over het Amerikaanse beleid. Ook de Amerikaanse groei zelf kalft langzaam af. Een ander slachtoffer is China, dat zich in het oog van de handelsstorm bevindt. Opvallend is dat de Chinese overheid de groei slechts met mondjesmaat ondersteunt. “Het stabiliseren van de schulden en het inperken van het schaduwbanksysteem zijn voor China topprioriteit. De groeimotor van de wereld schakelt een versnelling lager, en de wereld voelt dat”, aldus Koen De Leus.

“Met de huidige extreem lage rente stelt zich steeds meer de vraag of we niet beter naar een andere remedie grijpen om de negatieve effecten van de huidige deglobalisatieschok te bestrijden,” concludeert Philippe Gijsels. “Onzekerheid verdwijnt niet door een nog lagere rente. We moeten de economie op een andere manier dynamiseren.”

Meer overheidsinvesteringen
Verschillende elementen pleiten volgens onze experts voor een expansief fiscaal beleid waarbij de overheidsinvesteringen toenemen. “Ten eerste is de reële rente in de meeste Europese landen negatief. Hierdoor kan de overheid aan die negatieve reële rente lenen en haar investeringsachterstand van de voorbije tientallen jaren goedmaken”, aldus Koen De Leus.

“Ten tweede is de timing perfect. Het positieve groei-effect van overheidsinvesteringen is veel groter wanneer de centrale banken de rente niet verhogen. De Europese Centrale Bank heeft duidelijk gemaakt dat dat de komende jaren niet zal gebeuren. Het effect laat zich ook beter voelen in moeilijke economische tijden.  Want in dergelijke periodes is de werkloosheid hoger en zijn er dus genoeg arbeidskrachten beschikbaar. Bij grote overheidswerken worden die arbeidskrachten dan niet weggehaald uit de privésector, wat het groei-effect zou verminderen.”

“Ook de risico’s lijken kleiner dan in het verleden. Onze fiscale scorekaart toont aan dat alle landen aanzienlijke verbeteringen hebben opgetekend sinds de crisis, niet het minst dankzij de lagere rente. Ook België zag zijn fiscale positie verbeteren, hoewel we vandaag het probleem van het oplopende begrotingstekort kennen. De courante inkomsten en uitgaven moeten in evenwicht gebracht worden. Eens dat structureel in orde is, moet er ruimte gecreëerd worden voor extra langetermijninvesteringen.”

Paradigma shift
“We zouden wel eens aan de vooravond van een paradigma shift kunnen staan”, concluderen onze experten. “Zowel Mario Draghi als zijn opvolgster Christine Lagarde hebben al aangegeven dat de tank van de centrale banken om de economie aan te zwengelen bijna leeg is. Het is nu aan de overheden om een deel van het werk over te nemen, waarbij fiscale stimuli het monetaire arsenaal gaan aanvullen.”

“Op termijn, en dan kijken we verder dan 2020, zou het de inflatie doen versnellen en de rente eindelijk kunnen laten stijgen. Als Keynes uit zijn winsterslaap ontwaakt, is het als investeerder ook geen slecht idee om naar een aantal infrastructuurgerelateerde investeringen te kijken. Het belooft alvast een interessant jaar te worden”, besluit Philippe Gijsels.

Moet overheid meer lenen bij volgende recessie?

Contact